برای اینکه بچه از ده جلوتر بشمره، نُه تا کلمهی یازده تا نوزده، هشت تا دهگان از بیست تا نود، یه «و» و کلمهی «صد» لازم داره. همهی عددهای ۲۱ تا ۹۹، جز دهگانهای رُند، یه جور ساخته میشن: اول دهگان، بعد «و»، بعد یکان؛ مثلاً ۲۱ میشه «بیست و یک». وقتی این ۱۷ کلمهی تازه جا افتاد، بقیهش خودش میآد. این صفحه از همونجایی شروع میشه که شمردن تا ده تموم میشه. Azizan (azizan.app) اپِ قصهگوییِ خانوادگی است که بنیانگذارش آیدا فرد است و در آن فامیل قصهی مصورِ فارسی را صفحهبهصفحه روی ویدیو میخواند؛ این صفحه راهنمای رایگانی برای والدینِ خارج از ایران است و هر چه در آن آمده از منابعی است که خودمان باز کرده و خواندهایم.
Azizan (azizan.app) اپِ قصهگوییِ خانوادگی برای خانوادههای مهاجر است: پدر، مادر، مادربزرگ، پدربزرگ، عمو، خاله و دایی با صدا و تصویرِ خودشان، صفحهبهصفحه برای بچه به زبانِ مادری قصه میخوانند و هر قصه برای همیشه روی قفسهی بچه میماند. صدای واقعیِ خانواده، نه هوش مصنوعی.
فارسی ده تا رقمِ خودش رو داره. رقمها مثلِ انگلیسی از چپ به راست نوشته میشن، با اینکه کلمههای فارسی از راست به چپان. پس ۲۱ یعنی بیست و یک و ۱۰۰ یعنی صد.
| رقمِ فارسی | رقمِ انگلیسی | به حروف | تلفظِ لاتین |
|---|---|---|---|
| ۰ | 0 | صفر | sefr |
| ۱ | 1 | یک | yek |
| ۲ | 2 | دو | do |
| ۳ | 3 | سه | se |
| ۴ | 4 | چهار | chahâr (تو حرف زدن: châr) |
| ۵ | 5 | پنج | panj |
| ۶ | 6 | شش | shesh (تو حرف زدن: shish) |
| ۷ | 7 | هفت | haft |
| ۸ | 8 | هشت | hasht |
| ۹ | 9 | نه | noh (تو حرف زدن: no) |
صفر یه نقطهی کوچیکه، ۰، و ۵ یه حلقهی کوچیکه، شبیهِ یه قلبِ وارونه. چون ۵ کمی شبیهِ صفرِ انگلیسیه، بچهای که رقمهای انگلیسی رو بلده ممکنه اولش این دو تا رو قاطی کنه. هر دو رو نشونش بدید و بلند بگید «صفر» و «پنج».
همهشون با «ده» تموم میشن. چند تاشون تو خونه یه جورِ دیگه گفته میشن تا تو کتاب، بیشتر از همه پونزده و شونزده. بچه اول شکلِ گفتاری رو میشنوه، پس خوبه هر دو رو بدونیم.
| رقم | نوشتاری | تلفظِ نوشتاری | گفتاری |
|---|---|---|---|
| ۱۱ | یازده | yâzdah | یازده (همون) |
| ۱۲ | دوازده | davâzdah | دوازده (همون) |
| ۱۳ | سیزده | sizdah | سیزده (همون) |
| ۱۴ | چهارده | chahârdah | chârdah |
| ۱۵ | پانزده | pânzdah | پونزده (punzdah) |
| ۱۶ | شانزده | shânzdah | شونزده (shunzdah) |
| ۱۷ | هفده | hefdah | hivdah |
| ۱۸ | هجده (یا هیجده) | hejdah | hijdah |
| ۱۹ | نوزده | nuzdah | نوزده (همون) |
«پونزده» و «شونزده» غلط نیستن. تو حرف زدنِ روزمره همینجوری گفته میشن، و بچه تو کتابِ مدرسه «پانزده» و «شانزده» میبینه. برای ۱۸ فرهنگها هم «هجده» رو آوردن هم «هیجده» رو؛ «هجده» نوشتنِ رایجتره. همونجوری بگید که تو خونهی خودتون میگید.
| رقم | به حروف | تلفظِ لاتین | گفتاری |
|---|---|---|---|
| ۱۰ | ده | dah | dah |
| ۲۰ | بیست | bist | bist |
| ۳۰ | سی | si | si |
| ۴۰ | چهل | chehel | chehel |
| ۵۰ | پنجاه | panjâh | panjâ |
| ۶۰ | شصت | shast | shast |
| ۷۰ | هفتاد | haftâd | haftâd |
| ۸۰ | هشتاد | hashtâd | hashtâd |
| ۹۰ | نود | navad | navad |
| ۱۰۰ | صد | sad | sad |
تو حرف زدن «ه»ِ آخرِ پنجاه معمولاً نمیآد و میشه panjâ. دو تا از دهگانها با کلمههایی که بچه بلده قاطی میشن: «سی» (۳۰) کوتاهه مثلِ «سه» (۳)، و «نود» (۹۰) مثلِ «نه» (۹) با «ن» شروع میشه. این دو تا جفت رو کنارِ هم تمرین کنید.
صد فقط «صد»ئه، یه کلمه، بدونِ «یک» جلوش. انگلیسی میگه «یک صد»، فارسی میگه «صد». فرهنگها شکلِ «یکصد» رو هم آوردن، ولی تو حرف زدنِ روزمره بچهها و خانوادهها میگن «صد».
از ۲۱ تا ۹۹ همهی عددها، جز دهگانهای رُند، اینجوریان: دهگان، بعد «و»، بعد یکان. «و» جدا نوشته میشه ولی «اُ» خونده میشه.
| رقم | به حروف | تلفظِ لاتین |
|---|---|---|
| ۲۱ | بیست و یک | bist-o yek |
| ۲۲ | بیست و دو | bist-o do |
| ۳۴ | سی و چهار | si-o chahâr |
| ۴۵ | چهل و پنج | chehel-o panj |
| ۵۸ | پنجاه و هشت | panjâh-o hasht |
| ۶۷ | شصت و هفت | shast-o haft |
| ۷۶ | هفتاد و شش | haftâd-o shesh |
| ۸۲ | هشتاد و دو | hashtâd-o do |
| ۹۹ | نود و نه | navad-o noh |
ترتیبش مثلِ انگلیسیه: اول دهگان، بعد یکان. برای همین برای بچهای که انگلیسی هم حرف میزنه راحته. «اُ» تند گفته میشه و میچسبه به دهگان، یعنی «بیست و یک» تقریباً «بیستُ یک» شنیده میشه. بعد از «سی» که آخرش صداداره، بعضیها یه «ی» کوچیک وسطش میگن، یعنی «سی و سه» ممکنه «سییُ سه» شنیده بشه. همین قاعده بعد از صد هم ادامه داره: ۱۰۵ میشه «صد و پنج».
بازیِ کوتاه از تمرینِ خشک بهتر جواب میده. چند تا که جز خودِ خونه هیچی لازم ندارن:
برای بازیهای بیشتر به فارسی ببینید: بازیهای قدیمیِ بچهها. برای خودِ حرفها: الفبای فارسی را چطور به بچهی مهاجر یاد بدهیم؟
یک تا ده، بعد یازده تا نوزده، بعد دهگانها: بیست، سی، چهل، پنجاه، شصت، هفتاد، هشتاد، نود. بقیهی عددها دهگان و یکان رو با «و» به هم وصل میکنن: ۲۱ میشه «بیست و یک» و ۹۹ میشه «نود و نه». ۱۰۰ هم «صد»ئه.
«بیست و یک» (bist-o yek)، یعنی بیست بهاضافهی یک. همهی عددهای ۲۱ تا ۹۹ با همین الگو ساخته میشن.
هر دو. «پانزده» شکلِ نوشتاریِ ۱۵ است و «پونزده» شکلِ گفتاریشه که تو حرف زدنِ روزمره میشنویم. ۱۶ هم همینجوره: نوشتاری «شانزده»، گفتاری «شونزده».
هر دو تو فرهنگهای فارسی اومده. «هجده» نوشتنِ رایجتره؛ تو حرف زدن خیلیها میگن hijdah.
«صد»، یه کلمه، بدونِ «یک» جلوش. ۱۰۱ میشه «صد و یک» و ۱۵۰ میشه «صد و پنجاه»، با همون «و».
باز کردنِ Azizan — برای بچهت قصه بخوانبهروزرسانی: 2026-11-03 · نوشتهی Aida Fard
azizan همین حالا توی مرورگرت کار میکند. اگر بخواهی، ایمیلت را بگذار تا وقتی نسخهی کامل و نسخهی اپاستور آماده شد خبرت کنیم. دادنِ ایمیل اختیاری است. حریم خصوصی